Heinkel He 177 Greif (cz. II)
Szymon Tetera
Heinkel He 177 Greif
(cz. II)
Samolot bombowy dalekiego zasięgu typu He 177 był projektowany z myślą o nalotach na Wyspy Brytyjskie oraz misjach patrolowo-bombowych nad obszarami morskimi. Kiedy pod koniec 1943 r. z dużym opóźnieniem wszedł do służby operacyjnej, został użyty zgodnie z obydwoma pierwotnymi zamysłami.

Debiut pod Stalingradem, I/FKG 50
Jednostka została sformowana latem 1942 r. na lotnisku Brandenburg-Briest, na bazie 10./KG 40. Pierwsze He 177A-1 dotarły do 1. i 2. Staffel (eskadry) w czerwcu. W listopadzie sformowano 3. i 4. (Eins) Staffel. Na początku grudnia jednostka liczyła 33 He 177, z których jednak tylko 10 było w pełni sprawnych. Spośród wchodzących w skład jednostki 27 załóg w pełni przeszkolonych na nowy typ było tylko dziewięć.. W czasie szkolenia 14 listopada rozbito He 177A-1 VD+UG Wk Nr 15232. W grudniu jednostka została przydzielona do VIII Fliegerkorps, wchodzącego w skład Luftflotte 4, której głównym zadaniem było wsparcie okrążonego Stalingradu. Licząca 20 He 177 jednostka stacjonowała na lotnisku Zaporożje z zadaniem zrzutu zaopatrzenia dla jednostek, znajdujących się w kotle. Zimowe warunki, w jakich przyszło działać i tak sprawiającym sporo problemów samolotom, były fatalne – temperatura spadała do -35°C, a jednostka dysponowała tylko trzema hangarami, w których mieściło się pięć samolotów. Na skutki nie trzeba było długo czekać, 16 stycznia 1943 r. wysłano pięć samolotów, z których dwa szybko zawróciły z trasy na skutek problemów technicznych. W przebudowanym do standardu A-3 He 177A-1 E8+FH Wk Nr 15233 zaginęła załoga dowódcy jednostki Maj. Schede. Tylko jeden z He 177 zdołał osiągnąć Stalingrad. Nowym dowódcą został Hptm. Schlosser. Następnego dnia z zaopatrzeniem wysłano kolejne pięć samolotów, z których jedynie dwa zrealizowały misję. Jedna z załóg zameldowała o prowadzonym przez 40 minut ataku 14 myśliwców, z których zestrzelono jeden, a dwa ciężko uszkodzono. Na skutek pożaru silnika jedna załoga została zmuszona do opuszczenia maszyny. 19 stycznia wysłano osiem samolotów, ale z powodu złej widoczności żaden nie odnalazł strefy zrzutu. Podczas lądowania w Krzywogrodzie He 177A-3 VD+UP Wk Nr 15241 zawadził o dach hangaru i utracił kółko ogonowe. Mimo to załoga Oblt. Lawatschecka zdołała następnego dnia wystartować z pokrytego śniegiem lotniska, tylko po to, aby rozbić samolot przy lądowaniu w Zaporożje, zginęło przy tym czterech członków załogi. 22 stycznia dwa załadowane żywnością samoloty zostały przechwycone przez sowieckie myśliwce i ciężko uszkodzone. Następnego dnia z lotu nie wróciła załoga Oblt. Spohra. 25 stycznia pięć He 177 przeprowadziło po raz pierwszy nalot bombowy, zrzucając 128 50 kg bomb. W akcji uczestniczyło także 12 bombowców Ju 88A z KG 51, a celem był rejon Pitomnik. Następnego dnia bombardowano rejon Gumark. 28 stycznia jedynie trzy z siedmiu wysłanych bombowców osiągnęły swoje cele, a następnego dnia ponownie zawróciła połowa wysłanych bombowców.
Ciąg dalszy w numerze