Następca Honkera poszukiwany
Mateusz J. Multarzyński
Następca Honkera poszukiwany
24 czerwca br. Inspektorat Uzbrojenia MON poinformował na swej stronie internetowej o zamiarze przeprowadzenia dialogu technicznego dotyczącego pozyskania samochodów ciężarowo-osobowych wysokiej mobilności w wersji nieopancerzonej i opancerzonej. Docelowe potrzeby w zakresie takich pojazdów, które zastąpić mają przede wszystkim obecnie używane, Honkery i UAZ-y-469B/452 w specjalistycznych wersjach, określono na ok 1600 szt. do 2022 roku.
Wymieniona powyżej ilość to tylko mniej niż połowa „floty”, używanych w Wojsku Polskim, samochodów ciężarowo-osobowych wysokiej mobilności (w tym nośników urządzeń specjalistycznych). Obecnie w ewidencji znajduje się:
- ok. 2500 Honkerów (w tym: Tarpany Honkery, Honkery 2324, Honkery 2000, Honkery 2000 typ 2N i Honkery Skorpion 3);
- ok. 1000 UAZ-ów-469B/452, te tylko jako nośniki specjalistycznego wyposażenia (np. radiostacje, sprzęt rozpoznawczy, wozy dowodzenia itp.);
- ok. 160 Mercedesów G W461 (różnych generacji: 290 GD, 290 GD Wolf, 280 CDI);
- 148 Land Roverów Defender 110 (z czego 138 w Żandarmerii Wojskowej);
- ok. 260 HMMWV (wersje M1043A2, M1045A2, M1025A2, M1035A2, M1097A2, M1151A1 w/B1, M1165A1 Special Ops);
- ok. 100 innych (Toyota Hilux, Toyota Land Cruiser 105, Deawoo Musso, Range Rover, Land Rover Discovery 4 itp.)
Zestawienie to można uzupełnić także o samochody sanitarne z napędem 4x4, zbudowane na podwoziu Iveco 40E13WM oraz SCAM 50/55, razem ok. 170 szt.
Można szacować, że ogółem w kategorii pojazdów ciężarowo-osobowych wysokiej mobilności jest w SZ RP ok. 4000, z czego jedynie około 25% to samochody w wieku poniżej 10 lat, a ok. 40% do 20 lat. Mogłoby się wydawać, że to całkiem niezłe wskaźniki, zważywszy że okres eksploatacji takich samochodów określany jest na co najmniej 15 lat, jednak w znacznym stopniu, mimo relatywnie młodego wieku, są to już konstrukcje przestarzałe moralnie, charakteryzujące się często niska jakością wykonania, a co za tym idzie spora awaryjnością (dotyczy to np. wszystkich Honkerów). Problemem, z punktu widzenia wojskowych logistyków, poza utrzymaniem satysfakcjonującej gotowości operacyjnej pojazdów pozostających w dyspozycji, jest też znaczna różnorodność typów w ramach tej kategorii. Nawet podstawowy typ – Honker – występuje w różniących się pomiędzy sobą generacjach, wersjach, a nawet seriach produkcyjnych. Realnym wyzwaniem, które stanie lub już stoi przed wojskowymi służbami remontowymi, jest poszukiwanie zamienników dla części i podzespołów wyprodukowanych przez firmy, często zagraniczne, które upadły lub zaprzestały ich dalszego wytwarzania.
Ostatnie zakupy pojazdów tej klasy zostały dokonane w: 2010 roku (NTW 3/2011), dotyczące 20 Land Roverów Discovery 4 TDV6 HSE (dostawca JLR Warszawa Sp. z o.o.) i 60 Honkerów 2000 typ 2N (dostawca DZT Tymińscy Sp. j.) oraz w 2011 r., gdy nabytych zostało 45 Honkerów 2000 typ 2N (dostawca DZT Tymińscy Sp. j.)., które są podstawowym typem samochodu ciężarowo-osobowego wysokiej mobilności znajdującym się na wyposażeniu Sił Zbrojnych. Aktualnie w wojsku eksploatowanych jest ok. 1500 szt. tych pojazdów, w tym szereg zabudów (wersji) specjalistycznych bazujących na tym podwoziu.
Konieczność podjęcia działań prowadzących do wyboru następcy Honkerów i UAZ-ów była podnoszona już od dawna (patrz np. NTW 4/2009) i należy się cieszyć, że ktoś w końcu postanowił zmierzyć się z tym problemem. Choć trzeba zaznaczyć, że na razie jest to bardzo wstępny etap i jeszcze wszystko może się wydarzyć, szczególnie gdy uwzględnimy polskie realia organizacji przetargów i problemy związane z zakupami nowego sprzętu oraz uzbrojenia, nie tylko związane z niedostatkiem środków, czy budżetowymi cięciami.
Pełna wersja artykułu w magazynie NTW 08/2013