SAMP/T i PAAMS we Włoszech
Andrzej Kiński
SAMP/T i PAAMS we Włoszech
W połowie października br. europejski koncern rakietowy MBDA zorganizował podróż prasową po północnych Włoszech, mającą na celu zapoznanie grupy dziennikarzy, zajmujących się problematyką wojskową, w tym także reprezentantów prasy polskiej, z aktualnym stanem procesu wdrażania rakietowych systemów obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej SAMP/T do jednostek Wojsk Lądowych Republiki Włoskiej. Jej uczestnicy mieli także okazję zapoznać się z doświadczeniami w eksploatacji morskiego systemu OPL PAAMS, wykorzystującego pociski Aster-15 i Aster-30, który we włoskiej Marina Militare używany jest już od kilku lat.
Włochy i Francja są partnerami konsorcjum Eurosam (w jego skład wchodzą MBDA – 66,6% i Thales Group – 33,3%), którego celem było opracowanie, produkcja i sprzedaż oraz wsparcie eksploatacji rodziny perspektywicznych rakietowych systemów przeciwlotniczych i przeciwrakietowych FSAF (Famille de missiles Sol-Air Futurs), mającej obejmować systemy okrętowe oraz bazowania lądowego. U zarania programu potrzeby sił zbrojnych obu konsorcjantów były podobne, w związku z tym także w równym stopniu podzielili się kosztami projektu (50:50). Tak Francja, jak i Włochy zamierzały wówczas zamówić po 10 zestawów lądowych (potem proporcje te ulegały zmianom). Jeśli chodzi o merytoryczny podział prac, MBDA France miało być odpowiedzialne za opracowanie pocisków rakietowych Aster-15 i Aster-30, MBDA Italy za system kierowania ogniem zestawu morskiego, oparty na radarze EMPAR oraz wyrzutnie zestawów morskich i lądowych, zaś Thales za system kierowania ogniem zestawu lądowego z radarem Arabel. Oczywiście, kompetencje przemysłowych partnerów projektu wzajemnie przenikały się w ramach realizacji powyższych zadań, tak więc Włosi mają również swój wkład w opracowanie i produkcję pocisków, a do projektu stopniowo włączyło się liczne grono poddostawców. W przypadku Włoch są to przede wszystkim firmy skupione w grupie Finmeccanica, takie jak: Oto Melara (m.in. wyrzutnie i pojemniki transportowostartowe), Avio (silnik startowy Astera-30), czy Selex Sistemi Integrati (radary, systemy przetwarzania danych, systemy łączności).
Podobnie jak we Francji, także we Włoszech większy priorytet otrzymały systemy morskie i to właśnie one (PAAMS, SAAM/IT) jako pierwsze weszły do służby, o czym dalej. Lądowy zestaw przeciwlotniczo-przeciwrakietowy SAMP/T to w Siłach Zbrojnych Republiki Włoskiej nadal nowość, choć jego wdrażanie do służby operacyjnej w Esercito Italiano (Wojskach Lądowych Republiki Włoskiej) rozpoczęło się tylko kilka miesięcy po dostarczeniu pierwszego zestawu francuskim Armee de l’air.
Jeszcze niedawno Włosi planowali zakup sześciu baterii bojowych dla dwóch pułków i 288 rakiet Aster-30, ale ograniczenia budżetowe sprawiły, że na obecnym etapie programu zamówienie zredukowano do pięciu baterii bojowych (zestawów) SAMP/T i jednej baterii szkolnej o niepełnym ukompletowaniu (w przypadku Francji było to dziesięć baterii). Jeden zestaw już w 2008 r. rozpoczął badania wojskowe, ale miał on charakter doświadczalny i jego konfiguracja odbiegała od docelowej (m.in. wyrzutnie na nośnikach trzyosiowych). Planowane koszty związane z programem akwizycji i wdrożenia zestawów SAMP/T w Esercito Italiano oceniano w drugiej połowie poprzedniej dekady na 900 milionów euro do 2015 r.
Elementy pierwszego zestawu seryjnego konsorcjum MBDA dostarczyło w grudniu 2010 r. do Comando Artiglieria Contraerea (Dowództwo Artylerii Przeciwlotniczej Wojsk Lądowych) w Sabaudii koło Rzymu, które realizuje także zadania szkoleniowe. Pierwsza jednostka operacyjna – 4° Reggimento Artiglieria Controaerei Peschiera, stacjonujący od 1968 r. w koszarach San Martino w Mantui (Lombardia, Włochy północne) – rozpoczęła przejmowanie sprzętu pierwszej baterii SAMP/T oraz proces szkolenia personelu w miejscu bazowania 9 maja 2011 r. Pułk dysponował wcześniej trzema bateriami zmodernizowanych Hawków, które eksploatował od 1964 r., a obecnie – dwoma bateriami (zestawami) nowych pocisków przeciwlotniczych oraz utrzymuje w gotowości dwie baterie MIM-23 Hawk, które pozostaną w użyciu do momentu osiągnięcia gotowości bojowej przez SAMP/T, a więc do końca 2012 r.
Pełna wersja artykułu w magazynie NTW 11/2012